Audit hesabatı

 Mənfəət Zərər Haqqında Hesabat 1

 Kapitalda Dəyişiklik Haqqında Hesabat 2

 Maliyyə Vəziyyəti Haqqında Hesabat 3

 Pul Vəsaitlərinin Hərəkəti Haqqında Hesabat 4

 Maliyyə Hesabatlarında Şərhlər və Qeydlər 5

 Mühüm mühasibat uçotu mühakimələri, təxminləri və proqnozları 6

         Rəhbərlik adından maliyyə hesabatlarını imzalayan və buraxılmasına icazə verənlər:

         Qanunu təmsilçi:    ________________

         Mühasib:                 ________________

Kapitalda Dəyişikliklər Haqqında Hesabat

Rəhbərlik adından maliyyə hesabatlarını imzalayan və buraxılmasına icazə verənlər :

         Qanunu təmsilçi:    ________________

         Mühasib:                 ________________

Rəhbərlik adından maliyyə hesabatlarını imzalayan və buraxılmasına icazə verənlər :

Qanunu təmsilçi:               ________________

Mühasib:                            ________________

Rəhbərlik adından maliyyə hesabatlarını imzalayan və buraxılmasına icazə verənlər:

Qanunu təmsilçi:                     ______________

Mühasib:                                 ______________

GİRİŞ

Hazırki maliyyə hesabatları  31 dekabr  2025-cü ildə tamamlanan  il üzrə Maliyyə Hesabatlarının Beynəlxalq Standartlarına (MHBS) uyğun  olaraq “Xəzər Polad” QSC üçün  tərtib  edilmişdir. Cəmiyyət Azərbaycan  Respublikasında təsis edilmiş  və  bu  ölkədə  fəaliyyət  göstərir. Cəmiyyət Azərbaycan  Respublikasının  qanunvericiliyinə uyğun  olaraq  yaradılmışdır.

Cəmiyyət haqqında ümumi məlumat

“Xəzər Polad” QSC  (bundan  sonra Cəmiyyət) 24.08.2005-ci il tarixdə  Qapalı Səhmdar Cəmiyyət olaraq (VÖEN 1500550251) qeydiyyata  alınmışdır. Şirkətin qeydə alınmış hüquqi AZ1052, Bakı şəhəri̇ Nərimanov rayonu, İslam Abışov, ev 16q

Mühüm mühasibat uçotu prinsiplərinin icmalı

Maliyyə hesabatlarının hazırlanmasının əsası - Fəaliyyətin fasiləsizliyi Maliyyə hesabatları ilkin dəyəri prinsipi əsasında hazırlanmışdır. İlkin dəyəri bir qayda olaraq aktivlərin alınması üçün ödənilən vəsaitin ədalətli dəyərinə əsaslanır. Müəssisə qeydlərin aparılmasını və maliyyə hesabatlarının hazırlanmasını Azərbaycan manatı (“AZN”) ilə həyata keçirir. Hazırkı maliyyə hesabatları, xüsusi göstərilmiş hallar istisna olmaqla, min AZN ilə təqdim edilir. Hazırkı maliyyə hesabatları Müəssisənin daim fəaliyyətdə olması və yaxın gələcəkdə əməliyyatlarına davam edəcəyi fərziyyəsinə əsaslanaraq hazırlanmışdır.Göstərilən maliyyə hesabatları müəssisənin gələcəkdə  də  fasiləsiz fəaliyyət göstərəcəyi prinsipində hazırlanıb. Bu prinsipin əsası ondan ibarətdir ki,  müəssisənin gələcəkdə əməliyyat fəaliyyətini davam etdirmək üçün heç bir təhlükə  yoxdur. Təşkilatın rəhbərliyi hesab edir ki, müəssisə öz öhdəlik və borclarına cavabdehdir.

Uçot siyasətinin təqdimatı - Uçot siyasətinin bu maliyyə hesabatlarının tərtib edilməsində istifadə edilən əsas müddəaları aşağıdakı bəndlərdə göstərilmişdir. Əgər başqa açıqlamalarda istinad qeydləri edilməmişdirsə, göstərilən uçot siyasəti müddəaları təqdim edilən bütün hesabat dövrlərində ardıcıl tətbiq edilmişdir.

Hesabatların tərtibatının əsası - “Xəzər Polad” QSC mühasibat uçotunu Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyinə  uyğun  qaydada aparır. Bu maliyyə hesabatları Azərbaycan Respublikasının mühasibat  uçotu haqqında qanunvericiliyi əsasında hazırlanmış  və  Maliyyə Hesabatlarının Kommersiya Təşkilatlarında Milli Mühasibat Uçotu  Standartlarına (KTMMUS)  uyğun tərtib edilmişdir. Bu düzəlişlərə əsas əməliyyatların  iqtisadi  mahiyyətini  əks etdirən yenidən təsnifləşdirmələr, о cümlədən bəzi  aktiv və  öhdəliklərin yenidən  təsnifləşdirilməsi  daxildir. Bu maliyyə hesabatlarında aktivlər və  öhdəliklər faktiki  xərclər üzrə  qiymətləndirilmişdir. Yenidən qiymətləndirmə aparılan və ədalətli dəyərinin dəyişməsi mənfəət və zərərlər haqqında hesabatda əks etdirilən torpaq, binalar, satış üçün saxlanılan maliyyə aktivləri və maliyyə öhdəlikləri yenidən qiymətləndirilmişdir.

Maliyyə hesabatlarının (KTMMUS)-na uyğun tərtib edilməsi  nəzərdə tutur ki, rəhbərlik  əsas qiymət  göstəricilərini müəyyənləşdirilir. Rəhbərlikdən həmçinin tələb edilir ki, Cəmiyyətin uçot siyasətinin həyata keçirilməsi sahəsində  peşəkar mülahizələr açıqlansın.

İqtisadi asılılıq- Cəmiyyət əsas etibarı ilə heç bir şəxsdən  və müəsisədən asılılığı yoxdur.

Təqdimatın davamlılığı - Maliyyə hesabatında maddələrin təqdimatı və təsnifatı üzrə dövrlər eyni olmalıdır. Aşağıdakı istisna hallar mövcuddur.

 - Əməliyyatların xarakterində əhəmiyyətli dəyişiklik olmuş, maliyyə hesabatlarının təhlilindən sonra daha uyğun təqdimat müəyyən edilmişdir.

- Təqdimatda dəyişiklik hər hansı bir BMHS tərəfindən tələb edilir.

Hesablama prinsipi - Maliyyə hesabatının bütün aspektləri hesablama  metodu prinsipinə əsasən hazırlanmışdır.

Gəlir və xərclərin tanınması -Xidmətdən yaranan gəlirlər hesablama metodu əsasında tanınır və ilin sonuna balans hesabatında debitor borclar hesabında göstərilir və Şirkətin mənfəət və ya zərər və digər məcmu gəlirlər hesabatında gəlir kimi tanınır.

Cəmiyyətin əməliyyat mühiti- Azərbaycan Respublikası inkişaf etməkdə olan bazar iqtisadiyyatına xas olan xüsusiyyətlərə malikdir. Son illər ölkədə güclü iqtisadi artım müşahidə olunmuşdur. Lakin hal-hazırda dünya iqtisadiyyatında mövcud olan qlobal maliyyə böhranı Azərbaycanada öz təsirin göstərməkdədir. Kommersiya sektoruna təsir göstərə biləcək bütün tendensiyaları, eləcə də onların Cəmiyyətin maliyyə vəziyyətinə təsirini (əgər varsa) qabaqcadan proqnozlaşdırmaq mümkün deyil.

Vergitutma - Vergi ödəyicisinin gəliri (vergidən azad edilən gəlirdən başqa) ilə gəlirdən çıxılan xərci arasındakı fərq onun mənfəətidir. Mənfəətdən ödənilən vergiyə mənfəət vergisi deyilir. Mənfəət vergisində vergitutma obyekti müəssisənin rezident və ya qeyri-rezident olmasından, qeyri-rezident olduqda, onun daimi nümayəndəliyinin olmasından və ya olmamasından asılıdır.

 Mənfəət vergi ödəyicisinin bütün gəlirləri (vergidən azad edilən gəlirdən başqa) - Vergi Məcəlləsində göstərilən, gəlirdən çıxılan xərclər

Əsas vəsaitlərin (vəsaitin) yenidən qiymətləndirilməsindən yaranan artım (yenidən qiymətləndirilmə nəticəsində yaranan müsbət fərq) mənfəət vergisinin vergitutma obyekti deyildir.

Gəlirin tanınması - Gəlir satılmış mal, iş və xidmətlərin ədalətli dəyəri ilə (əlavə dəyər vergisi çıxılmaqla) tanınır. Satışdan gəlir aşağıdakı qaydada tanınır:

 (a) Xidmətlərin göstərilməsindən gəlirlər

Xidmətlərin göstərilməsindən gəlirlər o hesabat dövrünə aid edilir ki, bu xidmətlər göstərilmişdir və xidmət göstərilməsi  üzrə konkret sövdələşmənin tələblərinin başa çatdırılmışdır. Konkret sövdələşmənin tələblərinin başa çatdırılması dərəcəsi faktiki göstərilmiş xidmətlərin həcminin sövdələşmə üzrə göstəriləcək xidmətlərin ümumi həcmindən payı kimi qiymətləndirilir.

(b) Faiz gəlirləri

Faiz gəlirləri effektiv faiz dərəcəsi metodu istifadə edilməklə zaman tənasüblüyü əsasında tanınır. Debitor borcunun dəyərinin aşağı düşməsi hallarında Cəmiyyət balans dəyərini əvəzi ödənilə bilən dəyərə qədər aşağı salır. Dəyərin bu qaydada aşağı salınması, maliyyə alətlərinin effektiv faiz dərərcəsindən istifadə edilməklə, ilkin tanınma tarixinə pul vəsaitləri axınının gələcək diskontlaşdırılmış hesablamaları yolu il müəyyən edilir. Dəyəri aşağı salınmış faiz gəlirləri konkret şərəitdən asılı olaraq, pul vəsaitlərinin daxil olması və ya xərclərin ödənilməsi tanınır.

(c) Dividend gəlirləri

Dividend gəlirləri o zaman tanınır ki, səhmdarların mənfəət əldə etmək hüququ müəyyən olunmuşdur.

Satışlardan gəlir (Qeyd 1) Satış gəliri  şirkətin mallarının satışından və ya xidmətlərin təminatından aldığı gəlirdir. Satış gəliri mənfəət gəlir hesabatında  ümumi gəlir və ya net gəlir kimi göstərilə bilər. Ümumi gəlir, satış qaytarmaları və borc xərcləri kimi kontra-gəlir hesablarından əvvəl hesablama olunur. Net gəlir isə bu kontra-gəlir hesablarından sonra hesablama olunur. Satış gəliri, mənfəət gəlir hesabatının  proqnozunu təyin etmənin üstün bir metodu olan yuxarıdan aşağıya yanaşmanın vacib bir hissəsidir. Bu səbəbdən gəliri mümkün qədər dəqiq proqnoz etmək əhəmiyyətlidir.

 Gəlirdən sonra, satılan malların məsrəfi çıxarılır və ümumi gəlir  tapılır.Ümumi gəlir, əmtəə xərcləri və satışların idarə olunması və genişləndirilməsi (SG&A) xərcləri  ümumi gəlirdən çıxarılır və əməliyyat marjını tapmaq üçün istifadə olunur, buna da EBIT deyilir. Faiz xərcləri azaldıldıqdan sonra EBIT  vergidən əvvəlki  gəlirdir, və vergidən əvvəlk gilərdən vergi çıxarılaraq net gəlir tapılır.

İkinci olaraq, Mənfəət zərər haqqında hesabatnin ən əvvəlki maddəsi kimi, satış gəliri, Mənfəət zərər haqqında hesabatnin proqnozunu təyin etmənin üstün bir metodu olan (və də gəlirin "üst sətr" kimi tanınmasının səbəbi budur) vacib bir maddədir. Gəlirin tarixi trendi təhlil edilir və gələcək dövrlər üçün gəlir proqnoz edilir. Satış gəlirindən aşağıdakı bütün xərclər adətən o gəlirin faizlərində ifadə olunur.

İstifadə edilmiş xammal-materialların (Qeyd 2) dəyəri və əmək tutumunu əks etdirməklə ticarəti necə təşkil etdiyini ölçmək üçün əhəmiyyətli bir göstəricidir. Bu məlumat, şirkətin maliyyə performansını qiymətləndirmək və optimallaşdırmaq üçün istifadə olunur. Bu dəyər, məhsulun hazırlanması, tədarük edilməsi və satılması üçün tələb olunan maliyyə məlumatlarını əhatə edir.

Kommersiya xərcləri (Qeyd 3) "Kommersiya xərcləri, bir iş təşkilatının normal əməliyyatları və ticarət fəaliyyətləri ilə bağlı olaraq ödədiyi xərcləri ifadə edir. Kommersiya xərcləri işin normal fəaliyyətləri çərçivəsində ortaya çıxan təməl xərcləri əhatə edir.

Bu hesabda aşağıdakı xərclər əks oluna bilər:

-       hazır məhsul anbarlarında taralara və hazır məmulatların qablaşdırılmasına;

-       avtomaşınlara və digər nəqliyyat vasitələrinə yüklənməsinə;

-       satış təşkilatlarına və digər vasitəçi təşkilatlara ödənilən komisyon rüsumlarına (ayırmalarına);

-       satış yerlərində məhsulun mühavizə edildiyi binaların saxlanmasına;

-       Reklamlara və bu kimi başqa işlərə çəkilən xərclər.

Kommersiya xərclərinin tərkibinə daxil olan qablaşdırma və daşınma xərcləri müvafiq növ məhsulların maya dəyərinə birbaşa əlavə edilir. Bu cür aid etmənin mümkün olmadığı hallarda bu cür xərclər hər ay onların çəkisi, həcmi, istehsal maya dəyəri və planlaşdırma, uçot və məhsulun (işin, xidmətin) maya dəyərinin kalkulyasiyası məsələləri üzrə sahə təlimatlarında nəzərdə tutulan digər göstəricilərdən asılı olaraq ayrı-ayrı növ yüklənmiş məhsullar arasında bölüşdürülür.

Bütün digər kommersiya xərcləri (qablaşdırma və daşınma xərcləri çıxılmaqla) hər ay yüklənmiş məhsulun (işin, xidmətin) maya dəyərinə aid edilir.

Pensiya təminatı və işçilərə digər ödənişlər üzrə öhdəliklər

Qeyri neft-qaz və özəl sektor:

Vergiyə cəlb olunan məbləğ = Hesablanan aylıq əmək haqqı - Güzəşt

Gəlir vergisi:

Vergiyə cəlb olunan məbləğ 8 000 manatadək olduqda: 0

Vergiyə cəlb olunan məbləğ 8 000 manatdan çox olduqda: Vergiyə cəlb olunan məbləğ *14%

DSMF ayırmaları:

Əmək haqqı 200 manatadək olduqda: Hesablanan aylıq əmək haqqı * 3%;

Əmək haqqı 200 manatdan çox olduqda: 6 + (Hesablanan aylıq əmək haqqı-200) * 10%;

İşsizlikdən sığorta haqqı = Hesablanan aylıq əmək haqqı * 0.5%;

Həmkarlar təşkilatına üzvlük haqqı = Hesablanan aylıq əmək haqqı * x%;

01.01.2023 tarixindən İcbari tibbi sığorta haqqı:

Əmək haqqı 8 000 manatadək olduqda: (Hesablanan aylıq əmək haqqı * 2%)/2;

Əmək haqqı 8 000 manatdan çox olduqda: 160/2 + (Hesablanan aylıq əmək haqqı-8 000) * 0.5%;

Əməkhaqqının 8000 manatadək hissəsi Qeyri neft-qaz və özəl sektorda 2023-ci il yanvarın 1-dək 50% güzəşt tətbiq edilir.

Yekun ödəniləcək məbləğ = Hesablanan əmək haqqı - Gəlir vergisi - DSMF ayırmaları - İşsizlikdən sığorta haqqı - İcbari tibbi sığprta haqqı - Həmkarlar təşkilatına üzvlük haqqı

Dövlət və Neft-qaz sektoru:

Vergiyə cəlb olunan məbləğ = Hesablanan aylıq əmək haqqı - Güzəşt;

Gəlir vergisi:

Vergiyə cəlb olunan məbləğ 2500 manatadək olduqda: (Vergiyə cəlb olunan məbləğ - 200) * 14%);

Vergiyə cəlb olunan məbləğ 2500 manatdan çox olduqda: 350 + (Vergiyə cəlb olunan məbləğ - 2500) *25%);

DSMF ayırmaları = Hesablanan aylıq əmək haqqı * 3%;

İşsizlikdən sığorta haqqı = Hesablanan aylıq əmək haqqı * 0.5%;

Həmkarlar təşkilatına üzvlük haqqı = Hesablanan aylıq əmək haqqı * x%;

01.01.2023 tarixindən İcbari tibbi sığorta haqqı:

Əmək haqqı 8 000 manatadək olduqda: (Hesablanan aylıq əmək haqqı * 2%);

Əmək haqqı 8 000 manatdan çox olduqda: 160 + (Hesablanan aylıq əmək haqqı-8 000) * 0.5%;

Yekun ödəniləcək məbləğ = Hesablanan əmək haqqı - Gəlir vergisi - DSMF ayırmaları - İşsizlikdən sığorta haqqı - İcbari tibbi sığprta haqqı - Həmkarlar təşkilatına üzvlük haqqı

İnzibati xərclər (Qeyd 4) İnzibati xərclər, bir təşkilatın əməliyyat və idarəetmə proseslərini dəstəkləmək, tənzimləmək və yerinə yetirmək üçün sərf etdiyi maliyyə resurslarıdır. Bu xərclər genəlliklə administrativ və idarəetmə fəaliyyətləri ilə bağlıdır və bir təşkilatın günlük fəaliyyətinin düzgün və effektiv şəkildə həyata keçirilməsini təmin etməyə yönlənmişdir. Bu xərclər, bir təşkilatın normal əməliyyatları üçün tələb olunan idarəetmə və administrativ resursların sərf edilməsini əks etməkdədir. İnzibati xərclər, effektiv idarəetmənin təminatı və təşkilatın dayanıqlılığının qorunması üçün əhəmiyyətli məqamları əhatə edir.

Əmlak vergisi (Qeyd 5) Mülkiyyətində vergitutma obyektləri olan fiziki şəxslər və müəssisələr əmlak vergisinin ödəyiciləridir. Azərbaycan Respublikasının ərazisində sahibliyində tikililər və ya onların hissələri (bundan sonra bina adlandırılacaq) olan rezident və qeyri-rezident fiziki şəxslər, həmçinin yerindən və istifadə edilib-edilməməsindən asılı olmayaraq xüsusi mülkiyyətində su və hava nəqliyyatı vasitələri olan rezident fiziki şəxslər əmlak vergisinin ödəyiciləridir. Rezident müəssisələr və Azərbaycan Respublikasında özünün daimi nümayəndəliyi vasitəsilə sahibkarlıq fəaliyyətini həyata keçirən qeyri-rezident müəssisələr əmlak vergisinin ödəyiciləridir. Müəssisələr əsas vəsaitlərin orta illik qalıq dəyərindən 1 faiz dərəcəsi ilə əmlak vergisi ödəyirlər. Əmlak vergisi müəssisənin əmlakının orta illik qalıq dəyərinə əsasən hesablanır.  AR Vergi Məcəlləsinin 13.2.22 maddəsinə əsasən: "Əmlakın qalıq dəyəri əsas vəsaitlərin ilkin dəyərinin həmin əsas vəsaitlərə hesablanmış amortizasiyanın məbləği qədər azaldılan dəyəridir." Müəssisənin əmlakı qalıq dəyərindən artıq qiymətə sığortalandığı halda əmlak vergisi bazar qiyməti nəzərə alınmaqla hesablanır. Belə ki, AR Vergi Məcəlləsinin 14.3.4 maddəsinə əsasən müəssisənin əmlakı qalıq dəyərindən artıq qiymətə sığortalandığı halda vergilərin hesablanması bazar qiyməti nəzərə alınmaqla aparılır. Sığortalanan əmlakın dəyəri bazar qiyməti nəzərə alınmaqla hesablandığı halda, həmin əmlaka əmlakın orta illik qalıq dəyərindən əmlak vergisinin hesablanması qaydası (AR Vergi Məcəlləsi, Maddə:202) tətbiq edilmir. Auditlə əhatə olunan dövrdə gəlirdən çıxılan vergilər mövcud olmamışdır.

Mənfəət vergisi Mənfəət vergisi hazırkı maliyyə hesabatlarında balans tarixinə Azərbaycan Respublikasının qüvvədə olan qanunvericiliyinə uyğun olaraq hesablanmışdır. Mənfəət vergisi xərci cari və təxirə salınmış mənfəət vergisindən ibarət olub, mənfəət və zərər hesabatında qeydə alınır. Lakin, həmin və ya başqa dövrdə bilavəsitə kapitalın hesablarında qeydə alınan əməliyyatlara aid olan vergilər bilavasitə kapital hesablarında qeydə alınır.

Cari mənfəət vergisi, cari və ya əvvəlki dövrlər üzrə vergiyə cəlb edilən və ya zərər ilə əlaqədar vergi orqanların ödəniləcək və ya onlardan geri alınacaq (əvəzləşdiriləcək) məbləği təşkil edir.Vergiyə cəlb edilən mənfəət və ya zərər, maliyyə hesabatlarının müvafiq vergi bəyannammələrinin təqdim edilməsindən əvvəl təsdiqləndiyi halda təxmini göstəricilərə əsasən hesablanır. Mənfəət vergisindən başqa digər vergilər inzibati və digər əməliyyat xərcləri kimi qeydə alınır.

Təxirə salınmış mənfəət vergisi üzrə ehtiyat (rezerv) öhdəliklər metodu istifadə edilməklə tam həcmdə yaradılır. Təxirə salınmış mənfəət vergisi, aktivlərin və öhdəliklərin vergitutma bazası ilə onların maliyyə hesabatlarında əks etdirilmiş balans dəyəri arasında meydana çıxan bütün zaman fərqləri üzrə müəyyən edilir. Lakin, təxirə salınmış mənfəət vergisi, aktivlərin və ya öhdəliklərin ilkin tanınması zamanı meydana çıxırsa, o halda təxirə salınmış mənfəət vergisi uçotda əks etdirilmir (əgər, sövdələşmənin həyata keçirildiyi anda və nə mühasibat mənfəətinə, nə də vergiyə cəlb edilən mənfəətə təsir etməyən biznesin birləşdirilməsi ilə əlaqədar deyildirsə). Təxirə salınmış mənfəət vergisi mühasibat balansının tərtib edilmə tarixinə qüvvədə olan Azərbaycan Respublikasının Vergi Məcəlləsində müəyyən edilmiş vergi dövrlərinə müvafiq olaraq hesablanır.

Təxirə salınmış vergi aktivləri o zaman tanınır ki, gələcəkdə zaman fərqləri məbləğində azaldıla biləcək vergiyə cəlb ediləsi mənfəət əldə edilməsi ehtimalı vardır.

Bölüşdürülməmiş Mənfəət (Qeyd 6)

Bölüşdürülməmiş Mənfəət, divident ödəmələri hesablanandan sonra bir şirkətin birləşmiş net qazancıdır. "Bölüşdürülməmiş" sözü bu mənfəətin səhmdarları divident kimi ödənilmədiyi üçün şirkət tərəfindən saxlanıldığını ifadə edir. Bu səbəbdən, yeni gəlirlərin yaradılması zamanı Bölüşdürülməmiş Mənfəət artır və şirkət ya pul itkisi baş verdiyində ya divident ödəyərkən azalır

Uzun müddətli aktivlər və Amortizasiya ayırmaları (Qeyd 7)

Əsas vəsaitlər elə maddi  aktivlərdir ki:

(а) Mal  və xidmətlərin  istehsalı  və təchizatında  istismar  edilir, gələcəkdə  icarəyə verilmək və ya  inzibati  məqsədlər üçün istifadə edilir;

(b) Bir dövrdən artıq dövr ərzində istifadə  edilməsi  gözlənilir.

Torpaq və  binalara  əsasən inzibati  bina və  ofis  sahələri, istehsal sahələri və binaları, ticarət sahələri və binaları  daxildir. Hesabat  dövrünün  sonuna  torpaq  və binalar bazar  qiymətlərinə  müvafiq  surətdə ədalətli  dəyər  üzrə  yenidən  qiymətləndirilməmişdir.

Ədalətli dəyər– yaxşı məlumatlandırılmış, razılığa gəlmiş və bir-birindın asılı olmayan tərəflər arasında ticari sövdələşmələrdə aktivin mübadilə edildiyi dəyərdir. Binalar üzrə ədalətli dəyər müstəqil kənar qiymətləndirici tərəfindən vaxtaşırı keçirilən (adətən üç ildən bir dəfədən az olmayaraq) qiymətləndirmə ilə müəyyənləşdirilir (amortizasiya ayırmaları çıxılmaqla). Yenidən qiymətləndirmə tarixinə yığılmış istənilən amortizasiya məbləği aktivin  balans dəyərindən silinir və xalis dəyər yenidən qiymətləndirmə dəyərinə hesablanır. Qalan bütün əsas vəsaitlər ilkin dəyərlə amortizasiya ayırmaları çıxılmaqla əks etdirilir.

İlkin dəyər bu aktivlərin əldə edilməsi ilə birbaşa əlaqədar olan xərcləri nəzərdə tutur. İlkin dəyərə  həmçinin valyuta ilə alınmış əsas vəsaitlərin hedcinqi üzrə kapitala keçirilən pul vəsaitlərinin axını üzrə mənfəət və zərərlər də daxil edilir.

Sonrakı xərclər aktivin balans dəyərinə yalnız o vaxt əlavə edilir və ya ayrıca aktiv kimi qəbul edilir ki, bu aktivlərlə əlaqədar olan gələcək iqtisadi səmərələr Cəmiyyətə keçsin və düzgün qiymətləndirilə bilinsin. Qalan bütün  cari  təmir və  istismar xərcləri  о dövrün mənfəət  və zərərlər haqqında hesabatında  əks etdirilir  ki, həmin  dövrdə bu xərclər çəkilmişdir.

Torpaq və binalarin yenidən qiymətləndirilməsi üzrə balans dəyərinin artması kapitalın tərkibində sair ehtiyatlar (rezervlər) hesabına aid edilir. Balans dəyərinin həmin aktiv üzrə əvvəlki qiymətləndirmə artımı hədləri daxilində azalması birbaşa kapitalın tərkibində ədalətli dəyər üzrə ehtiyatlar (rezervlər) hesabına aid edilir; balans dəyərinin qalan bütün azalmaları mənfəət və zərərlər haqqında hesabatda əks etdirilir.

Hər il aktivin yenidən qiymətləndirilmiş balans dəyəri əsasında hesablanmış amortizasiya ayırmaları (amortizasiya ayırmaları mənfəət və zərərlər haqqında hesabatda əks etdirilir) və aktivin ilkin balans dəyəri əsasında hesablanmış amortizasiya ayırmaları arasındakı fərq, ədalətli dəyər üzrə ehtiyyat (rezerv) hesabından “Bölüşdürülməmiş mənfəət” hesabına keçirilir.

Amortizasiya ayırmaları və gəlirdən amortizasiya olunan aktivlər üzrə çıxılan məbləğlər.  İlin sonuna qalıq dəyəri əsasında hesablanmış əsas vəsaitlər üzrə amortizasiya ayırmaları gəlirdən çıxılır. Əsas vəsaitlər istifadə müddəti bir ildən çox olan və dəyəri 500 manatdan çox olan, amortizasiya edilməli olan maddi aktivlərdir. Amortizasiya olunan aktivlər üzrə illik amortizasiya normaları aşağıdakı kimi müəyyən edilir:

-       Torpaqların yaxşılaşdırılması üzrə kapitallaşdırılmış xərclər, binalar, tikintilər və qurğular 7% dək; maşınlar və avadanlıq  20% dək;

-       Yüksək texnologiyalar məhsulu olan hesablama texnikası üzrə  25% dək;

-       Nəqliyyat vasitələri 25% dək;

-       İş heyvanları  20% dək;

-       Geoloji-kəşfiyyat işlərinə və təbii ehtiyatların hasilatına hazırlıq işlərinə çəkilən xərclər  25%dək;

-       Qeyri-maddi aktivlər  istifadə müddəti məlum olmayanlar üçün 10 faizədək, istifadə müddəti məlum olanlar üçün isə illər üzrə istifadə müddətinə mütənasib məbləğlərlə;

-       Digər əsas vəsaitlər 20% dək;

Aktivlərin ləğv edilmə dəyərinə və onların faydalı istismar müddətinə vaxtaşırı yenidən baxılır və zərurət olduqda, hər bir hesabat dövrünə təshih edilir.

Əsas vəsaitlərin xarico lmasından mənfəət və zərərlər bu əsas vəsaitlərin satışı ilə onların balans dəyərinin müqayisə edilməsi yolu ilə müəyyən edilir. Xaric olmalardan mənfəət və zərərlər, mənfəət və zərərlər haqqında hesabatda əks etdirilir.

Aktivlərin qiymətdən düşməsi

Faydalı istismar müddəti müəyyən edilə bilinməyən aktivlər amortizasiya olunmur və hər il qiymətdən düşmə məqsədləri üçün testləşdirmə aparılır. Amortizasiya olunan aktivlər, əgər hər hansı bir hadisə və ya şəraitin dəyişməsi balans dəyərinin bu aktivlərin əvəzinin ödənilmə dəyəri olmasını göstərirsə, hər dəfə qiymətdən düşmə məqsədləri üçün qiymətləndirilir. Qiymətdən düşmə zərəri aktivin balans dəyərinin onun əvəzinin ödənilmə dəyərindən artıq olan məbləğində tanınır. Əvəzinin ödənilməsi dəyəri aşağıdakı iki meyarlardan daha böyük olan məbləğlərdən biridir:

-       Aktivin satışı üzrə xərclər çıxılmaqla ədalətli;

-       İstifadə edilmə dəyəri.

Aktivlərin qiymətdən düşməsi məqsədləri üçün aktivlər pul axınlarını eynilaşdirən qruplaşdırma qaydasında ən kiçik qruplara bölünür.

Mal-material ehtiyatları (Qeyd 8)

Ehtiyatlar iki göstəricidən ən aşağı dəyərə malik olan qiymət üzrə əks etdirilirlər:

(a)        Maya dəyəri

(b)       Xalis satış dəyəri

Ehtiyatlar faktiki maya dəyəri ilə əks etdirilir. Ehtiyatların maya dəyəri birinci satınalmaların qiyməti üzrə (FİFO metodu) hesablanır. Hazır məhsulun və bitməmiş istehsalın maya dəyərinə xammal və material xərcləri, istehsal işçilərinin əmək haqqı xərcləri, sair birbaşa xərclər, həmçinin inzibati xərclərin müvafiq hissəsi daxil edilir. Xalis satış dəyəri – adi təsərrüfat fəaliyyəti zamanı qiymətləndirilmiş mümkün satış qiyməti ilə satış üzrə xərclər arasışdakı fərq məbləğidir. Ehtiyatların dəyərinə, bu xammal və material ehtiyatlarının əldə edilməsi ilə bağlı olan və müvafiq pul axınının hedcinqləşdirilməsi alətləri üzrə mənfəət və zərərlər hesabından keçirilmiş zərərlər daxil edilir

Malsatan və podratçılara qısamüddətli debitor borcları (Qeyd 9)

"Alıcıların və sifarişçilərin qısamüddətli debitor borcları",bir şirkətin qalıq fakturaları və ya müştərilərin şirkətə borcda olduğu puldan ibarətdir. Bu ifadə, bir işin bir məhsul və ya xidmət göstərdiyi və buna görə də alacaq hüququna malik olduğu hesablara istinad edir.

"Alıcıların və sifarişçilərin qısamüddətli debitor borcları", bir şirkət tərəfindən uzadılan bir kredit xətti təşkil edir və normal olaraq ödənişlərin nisbi qısa bir müddətdə ödənilməsini tələb edən şərtlərə malikdir. Tipik olaraq, bu bir neçə günlükdür və bir maliyyə ili və ya təqvim ili aralığında olur.

Şirkətlər "Alıcıların və sifarişçilərin qısamüddətli debitor borcları" hüquqi borcun müştəri tərəfindən ödənilməsi məcburiyyəti olduğu üçün aktivlər kimi hesab edirlər. Onlar qısa müddətli öhdəliklərin yerinə yetirilməsinə kömək etmək üçün kreditə təminat olaraq istifadə edilə biləcəkləri üçün likvid aktivlər kimi nəzərdə tutulurlar.

 "Alıcıların və sifarişçilərin qısamüddətli debitor borcları" hesabı alıcılar və sifarişçilərlə 12 aydan azolan hesablaşmalar haqqında məlumatları ümumiləşdirmək üçün nəzərdə tutulmuşdur.Malalanlara təqdim edilmiş məhsul, iş və xidmətlərə görə "Alıcıların və sifarişçilərin qısamüddətli debitor borcları" hesabının debeti və "Satış","Sair əməliyyat gəlirlər" hesablarının krediti müxabirələşdirilir. "Alıcıların və sifarişçilərin qısamüddətli debitor borcları" hesabının krediti daxil olmuş ödənişlər, məqbul edilmiş  avans məbləğləri və s. üzrə pul vəsaitlərini və hesablaşmaları uçota alan hesablarla müxabirələşdirilir.

"Alıcıların və sifarişçilərin qısamüddətli debitor borcları", bir işin əsaslı təhlilinin vacib bir hissəsidir. "Alıcıların və sifarişçilərin qısamüddətli debitor borcları"  cari varlıqdır, beləliklə də şirkətin likvidliyini və ya qısa müddətli öhdəlikləri əlavə pul axınları olmadan örtmə qabiliyyətini ölçür. Əsas təhlilçilər alacaqları, dövrə, yəni alacaqların dövriyəsi olaraq da tanınan alacaqlar dövriyəsi nisbətində qiymətləndirir. Bu nisbət bir şirkətin bir mühasibat dövrü ərzində alacaqlarının necə dəfə toplandığını ölçür. Daha dərin təhlil, satışlarda gözlənilən gün sayını (DSO) qiymətləndirməni daxil edərək satışdan sonra ödənişin toplanması üçün lazım olan ortalama gün sayını ölçür.

Borc vəsaitləri və debitor borcları təsbit edilmiş və ya müəyyən edilə bilən ödəmə müddəti olan və aktiv bazarda qiyməti təyin edilməyən (katirovka olunmayan) qeyri-törəmə maliyyə aktivləridir. Onlar o vaxt yaranır ki, Cəmiyyət debitor borclarının satılması niyyəti olmadan pul vəsaitlərini, malları və xidmətləri birbaşa debitora təqdim edir. Belə borc vəsaitləri və debitor borcları dövriyyə aktivləri kimi təsnifləşdirilirlər və qısamüddətli aktivlərə aid edilirlər (əgər ödəmə müddəti mühasibat balansının tərtib edilmə tarixindən bir ilədək müddətdən artıq deyildirsə). Borc vəsaitləri və debitor borcları mühasibat balansında «Debitor borcları» maddəsinin tərkibində əks etdirilmişlər.

Pul vəsaitləri və pul vəsaitlərinin ekvivalentləri (Qeyd 10) - Pul vəsaitləri və onların ekvivalentləri asanlıqla müəyyən nağd məbləğinə çevrilə bilən və dəyəri cüzi dəyişikliklərə məruz qalan maddələrdir. Pul vəsaitləri və onların ekvivalentləri maddəsində kassada olan nağd pul vəsaitləri, yolda olan pul köçürülmələri, bank hesabalaşma hesabları, digər tələbli bank hesabları, pul vəsaitlərinin ekvivalentləri, bank overdraftları və ödənilmə müddəti üç aydan artıq olmayan digər yüksək likvidli investisiyalar əks etdirilir. Mühasibat balansında bank overdraftları qısamüddətli öhdəliklərin tərkibində qısamüddətli faiz xərcləri yaradan öhdəliklər maddəsi üzrə əks etdirilir.

"Bank Of Baku" Açıq Səhmdar Cəmiyyəti

AZ29JBBK00000038170010000019 (USD)

AZ82JBBK00000038070000000019 (AZN)

"Rabitəbank" Açıq Səhmdar Cəmiyyətinin "Nərimanov" fi̇li̇ali

AZ22RBTA23401400100840259145 (USD)

AZ14RBTA23400400100944259145 (AZN)

"Paşa Bank" Açıq Səhmdar Cəmiyyəti

AZ80PAHA40140USDHC0100057804 (USD)

AZ89PAHA40040AZNHC0100057804 (AZN)

AZ14PAHA40140EURHC0100057804 (EUR)

AZ78PAHA40040AZNHK0100057804 (AZN)

"Yelo Bank" Asc-nin Mərdəkan fi̇li̇ali

AZ05NICB02402072200002U40140 (USD)

AZ07NICB02402072200001A40040 (AZN)

"Bank Respublika" Açıq Səhmdar Cəmiyyəti

AZ67BRES00380794400209932902 (AZN)

AZ18BRES00381784000209932901 (USD)

"Azərbaycan Beynəlxalq Bankı" Açıq Səhmdar Cəmiyyətinin "Bınəqədı" fi̇li̇ali

AZ50IBAZ40140018401604588202 (USD)

AZ60IBAZ40040019441604588202 (AZN)

"Kapital Bank" Açıq Səhmdar Cəmiyyətinin "Nərimanov Rayon" fi̇li̇ali

AZ65AIIB400400D9443035987109 (AZN)

Valyutaların yenidən hesablanması

(а) Funksional valyuta və hesabat valyutası

Funksional valyuta maliyyə  hesabatlarında maddələrin ölçülməsi üçün  istifadə olunur. Bu müəssisənin yerli valyutası  olan  Azərbaycan Respublikası  manatıdır (AZN).

(b) Əməliyyatlar və qalıqlar

Xarici valyuta  ilə  aparılan əməliyyatlar əməliyyatların aparılma tarixinə  valyuta məzənnəsinə  uyğun olaraq funksional valyutada əks etdirilir. Məzənnə fərqləri funksional  valyutalardan  fərqli  valyutalarda aparılan əməliyyatlar və  sövdələşmələr üzrə  yaranır və  hər  bir valyutanın müəyyən sayda vahidlərinin müxtəlif məzənnə kursunda digər valyutaya çevrilməsi nəticəsində  yaranan fərq kimi müəyyən edilir. Xarici valyutada aparılan əməliyyatlar  üzrə  yaranan mənfəət  və zərərlər, həmçinin xarici valyutada ifadə  edilən monetar aktivlərin və  öhdəliklərin hesabat dövrünün  sonuna məzənnə kursu üzrə yenidən hesablanmasından yaranan mənfəət  və  zərərlər, mənfəət  və  zərərlər haqqında hesabatda əks etdirilir. Bu cür əməliyyatlardan yaranan məzənnə fərqləri müvəqqəti olaraq pul vəsaitlərinin və  netto-investisiyaların hedcinqləşdirilməsi (aktivlər və öhdəliklərin dəyərinin dəyişməsindən yaranan itkilərdən sığortalanmaq üçün həyata keçiriləm əməliyyatlar) kapital  hesabına  aid edilmişdirsə, məzənnə fərqləri mənfəət və zərərlər haqqında hesabatda  əks etdirilmir.

Monetar  maddələr mövcud valyuta vahidləri  və  valyuta vahidlərinin sabit və  ya  müəyyən olunan sayında  əldə  edilən və ya ödənilən aktivlər və  öhdəliklərdir.

Qeyri-monetar  maddələrə  səhmlər, ehtiyatlar, əvvəlcədən ödənilmiş gələcək dövrün  xərclər, əmlak, torpaq, tikili və  avadanlıqlar və  qeyri-maddi aktivlər daxil edilir.

Xarici valyuta məzənnələri

Cəmiyyət maliyyə hesabatlarının tərtib olunması üçün aşağıdakı valyuta məzənnələrindən istifadə etmişdir:31 dekabr 2025 ci il tarixinə məzənnə:

1 USD - 1.7000 AZN

1 EUR - 2.0022 AZN

100 RUB - 2.1715 AZN

Maliyyə öhdəlilkləri- Maliyyə öhdəlikləri ədalətli dəyərinin dəyişməsi mənfəət və ya zərərdə əks olunan maliyyə öhdəlikləri və ya digər maliyyə öhdəlikləri kimi təsnif edilir.

Ədalətli dəyərinin dəyişməsi mənfəət və ya zərərdə əks olunan maliyyə öhdəlikləri

Maliyyə öhdəlikləri alınıb-satılmaq üçün saxlanıldığı və ya ədalətli dəyərinin dəyişməsi mənfəət və ya zərərdə əks olunan kimi müəyyən edildiyi halda ədalətli dəyərinin dəyişməsi mənfəət və ya zərərdə əks olunan kimi təsnif edilir.

Ədalətli dəyərinin dəyişməsi mənfəət və ya zərərdə əks olunan maliyyə öhdəlikləri ədalətli dəyərdə əks olunur, yenidən qiymətləndirmə üzrə yaranan hər hansı gəlir və ya zərər isə mənfəət və ya zərərdə tanınır. Mənfəət və ya zərərdə tanınan xalis gəlir və ya zərərə maliyyə öhdəlikləri üzrə ödənilmiş faiz əlavə edilir və “digər gəlir və zərərlər” maddəsinə daxil edilir.

Kapital və ehtiyatlar (Qeyd 11) -  Cəmiyyətin nizamnamə kapitalı 100 manat həcmindədir və bir paydan ibarətdir. Cəmiyyətin təssisçiləri: “Təmiz Qaz” QSC – 50%, Zeynalova Sevinc Yusif qızı – 50%.

Cəmiyyətin təmsilçisi:  Məmmədli Gündüz Zakir oğlu.

Malsatan və podratçılara qısamüddətli kreditor borcları (Qeyd 12)- Təchiz olunmuş mallara görə malsatanlara və ya xidmətlərin göstərilməsinə görə podratçılara hesabat tarixindən sonra 12 ay ərzində ödənilməli olan məbləğlər "Malsatan və podratçılara qısamüddətli kreditor borcları" adlı 531 nömrəli hesabda göstərilir.

"Malsatan və podratçılara qısanmüddətli kreditor borcları" hesabının krediti faktiki daxil olmuş mal-material qiymətlilərinin, qəbul edilmiş işlərin və istifadə olunmuş xidmətlərin dəyəri qədər bu qiymətliləri və müvafiq məsrəfləri uçota alan hesabların debeti ilə müxabirləşir. Bu müxabirləşmə malsatan və podratçılara alınan malları və işlərə görə ödənişin qısamüddətli və ya 12 aydan az olduğu zaman edilir.

AP (Accounts Payable) bir şirkətin balans cədvəlində vacib bir rəqəmdir. Əgər AP öncəki dövrdən artarsa, bu, şirkətin nağd ödəmək yerinə kreditlə daha çox mallar və xidmətlər alması deməkdir.Şirkətin AP azalması isə, şirkətin öncəki dövrdəki öhdəliklərini yeni mallar alması dərhal kreditlə olduğundan daha sürətli ödədiyini göstərir. Alacaqların idarə edilməsi, bir işin pul vəsaitinin idarə olunmasında kritikdir.

Təqaüd və digər mükafatlar üzrə öhdəliklər - Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyinin tələblərinə uyğun olaraq Şirkət işçilərin əmək haqlarından təqaüd ayırmaları tutur və onları dövlət sosial müdafiə fonduna köçürür. Bu cür ayırmaları hesablayarkən təqaüd sisteminin göstərişlərinə müvafiq olaraq işəgötürənlər tərəfindən cari ödənişlərin hesablanması zamanı işçi heyəti üzrə nəzərdə tutulan ümumi xərclərin müəyyən nisbəti götürülür. Belə xərclər müvafiq əmək haqlarının alındığı dövrlərə aid edilir. Təqaüdə çıxdıqda təqaüdlə bağlı bütün ödənişlər dövlət sosial müdafiə fondu tərəfindən yerinə yetirilir. Şirkət Azərbaycan Respublikasının Dövlət Sosial Müdafiə Fondu tərəfindən nəzərdə tutulmuş təqaüd proqramından başqa hər hansı bir digər təqaüd proqramlarında iştirak etmir. Bundan əlavə, Şirkətdə hesablanması tələb olunan pensiya müavinətləri və ya kompensasiya edilən digər mühüm müavinətlər mövcud deyildir.

Mühüm mühasibat uçotu mühakimələri, təxminləri və proqnozları -Təşkilat aktivlərin və öhdəliklərin növbəti maliyyə ilində hesabat məbləğlərinə təsir göstərən təxminlər və proqnozlar hazırlayır. Həmin təxminlər və proqnozlar müntəzəm olaraq qiymətləndirilir və rəhbərliyin təcrübəsinə və digər amillərə, o cümlədən rəhbərliyin fikrincə mövcud şəraitə uyğun olaraq əsaslandırılmış gələcək hadisələr üzrə təxminlərə əsaslanır.Vergi qanunvericiliyi: Azərbaycanınvergi,valyuta və gömrük qanunvericiliyinin şərhi ilə bağlı Təşkilat müəyyən mühakimələr irəli sürür.

Risklərin idarə edilməsi

Maliyyə riski faktorları Cəmiyyət daxilində risklərin idarə edilməsi funksiyası maliyyə riskləri (kredit riski, bazar riski, coğrafi risklər, valyuta riski, likvidlik riski və faiz dərəcəsi riskləri), əməliyyat və hüquqi risklər ilə əlaqədar həyata keçirir. Maliyyə risklərinin idarə edilməsi funksiyasının əsas məqsədi risk limitlərinin müəyyən edilməsi və bu limitlərə riayət edilməsidir. Əməliyyat və hüquqi risklərin idarə edilməsində məqsəd, bu risklərin azaldılması üçün nəzərdə tutulan daxili qayda və prosedurlara müvafiq qaydada riayət edilməsini təmin etməkdən ibarətdir.    

Bazar riski Cəmiyyət bazardakı ümumi və spesifik dəyişikliklərə məruz qalan faiz, valyuta və pay alətləri üzrə açıq mövqelər ilə əlaqədar bazar risklərinə məruz qalır. Bazada daha əhəmiyyətli dəyişikliklərin baş verdiyi halda müəyyən edilmiş limitdən artıq zərərlərin yaranmasının qarşısı alınır. Qəbul edilmiş normalar ilə uzunmüddətli borcların bazar dəyəri onların daşınan dəyərlərilə dəyişə bilər.

Faiz dərəcəsi riski -Cəmiyyətin bir çox borcları təyin olunmuş marağı ifadə edir. Bu borclarla əlaqəli maraq xərcləri sığortalanmamışdır. Rəhbərlik inanır ki, maraq normalarının daimi olmamasından irəli gələn bazar qiymətlərinə dəyişikliklər əhəmiyyətli xarakter daşımır

Hesabat tarixindən sonra baş vermiş hadisələr

Hesabat tarixindən sonra maliyyə hesabatlarına əhəmiyyətli təsir edəcək hadisələr baş verməmişdir.

         Rəhbərlik adından maliyyə hesabatlarını imzalayan və buraxılmasına icazə verənlər:

         Qanunu təmsilçi:    ________________

         Mühasib:                 ________________

" Xəzər Polad " QSC-nin rəhbərliyinə

MÜSTƏQİL AUDİTOR HESABATI

Bakı şəhəri                                                                               12.05.2026-cı il

Rəy

Biz "Xəzər Polad" QSC-nin (Şirkət) 31 dekabr 2025-ci il tarixinə maliyyə vəziyyəti haqqında hesabatdan və həmin tarixə bitən il üzrə mənfəət və ya zərər və digər məcmu gəlirlər, kapitalda dəyişikliklər və pul vəsaitlərinin hərəkəti haqqında hesabatlardan, habelə mühüm mühasibat uçotu prinsipləri və digər izahedici məlumatların icmalından ibarət olan maliyyə hesabatlarının auditini apardıq.

Bizim fikrimizcə, əlavə edilən maliyyə hesabatları 31 dekabr 2025-ci il tarixinə Şirkətin maliyyə vəziyyətini və həmin tarixdə başa çatan il üzrə maliyyə nəticələrini və pul vəsaitlərinin hərəkətini Maliyyə Hesabatlarının Beynəlxalq Standartlarına (MHBS) uyğun olaraq bütün əhəmiyyətli aspektlər üzrə düzgün əks etdirir.

Rəy üçün əsas

Biz auditi Beynəlxalq Audit Standartlarına (“BAS”) uyğun olaraq apardıq. Bizim həmin standartlar üzrə öhdəliklərimiz hesabatımızın maliyyə hesabatlarının auditi üzrə auditorun məsuliyyəti bölməsində təsvir olunur. Mühasiblər üçün Beynəlxalq Etika Standarları Şurasının “Peşəkar mühasiblərin etika məcəlləsi”nə (“MBESŞ Məcəlləsi”) uyğun olaraq biz Şirkətdən müstəqilik və biz MBESŞ Məcəlləsinə uyğun olaraq etika ilə bağlı digər öhdəliklərimizi yerinə yetirmişik. Biz hesab edirik ki, əldə etdiyimiz auditor sübutu rəyin bildirilməsi üçün yetərli və müvafiq əsası təmin edir.

Maliyyə hesabatları üçün rəhbərliyin və Şirkətin idarə edilməsinə cavabdeh olan şəxslərin məsuliyyəti

Rəhbərlik maliyyə hesabatlarının Maliyyə Hesabatları Beynəlxalq Standartlarına uyğun hazırlanması və düzgün təqdim edilməsi, həmçinin fırıldaqçılıq və ya səhv nəticəsində yaranmasından asılı olmayaraq əhəmiyyətli səhvlər olmayan maliyyə hesabatlarının hazırlanması üçün rəhbərliyin lazım bildiyi daxili nəzarət üzrə məsuliyyət daşıyır.

Maliyyə hesabatlarını hazırlayarkən, rəhbərliyin Şirkəti ləğv etmək və ya əməliyyatları dayandırmaq niyyəti olduğu və ya bunu etməkdən başqa heç bir real alternativi olmadığı hallar istisna olmaqla, rəhbərlik Şirkətin daim fəaliyyətdə olan müəssisə kimi fəaliyyətinə davam etməsi qabiliyyətinin qiymətləndirilməsinə, daim fəaliyyətdə olan müəssisə kimi bağlı məsələlərin (belə məsələlər varsa) açıqlanmasına və mühasibat uçotunun daim fəaliyyətdə olan müəssisə konsepsiyasının istifadə edilməsinə görə məsuliyyət  daşıyır.

Şirkətin idarə edilməsinə cavabdeh olan şəxslər Şirkətin maliyyə hesabatlarının hazırlanması prosesinə nəzarət üçün məsuliyyət daşıyır.

Maliyyə hesabatlarının auditi üzrə auditorun məsuliyyəti

Bizim məqsədimiz ümumiyyətlə maliyyə hesabatlarında fırıldaqçılıq və ya səhv nəticəsində əhəmiyyətli təhriflərin olmamasına kifayət qədər əminlik əldə etmək və rəyimiz daxil olan auditor hesabatını təqdim etməkdir. Kifayət qədər əminlik əminliyin yüksək dərəcəsini ifadə edir, lakin BAS-a uyğun olaraq aparılmış audit nəticəsində mövcud olan bütün təhriflərin üzə çıxarılmasına zəmanət vermir. Təhriflər fırıldaqçılıq və ya səhv nəticəsində əmələ gələ bilər və fərdi və ya məcmu halda götürməklə hazırkı maliyyə hesabatlarının əsasında istifadəçilərin qəbul edəcəyi iqtisadi qərarlara təsir göstərmələrini ehtimal etməyə əsas olacağı halda əhəmiyyətli hesab olunur.

BAS-a uyğun olaraq aparılmış auditin bir hissəsi olaraq biz audit zamanı peşəkar mühakimə və peşəkar spektisizm tətbiq edirik. Biz həmçinin:

·      Maliyyə hesabatlarında fırıldaqçılıq və ya səhv nəticəsində əhəmiyyətli təhriflərin olması risklərini müəyyən edir və qiymətləndirir, həmin risklərə cavab olaraq audit prosedurlarını layihələşdirir və həyata keçirir, eləcə də rəyimiz üçün əsas yaratmaq məqsədilə kifayət və münasib olan audit sübutunu əldə edirik. Fırıldaqçılıq nəticəsində yaranmış əhəmiyyətli təhriflərin aşkar edilməməsi riski səhvlər nəticəsində yaranmış əhəmiyyətli təhriflərin aşkar edilməməsi riskindən yüksəkdir, çünki fırıldaqçılığa gizli sözləşmə, saxtakarlıq, bilərəkdən səhv buraxma, yanlış təqdimat və ya daxili nəzarət qaydalarına əməl olunmaması daxil ola bilər.

·      Müəyyən şəraitdə münasib olan audit prosedurlarının işlənib hazırlanması məqsədilə auditə aid olan daxili nəzarət elementləri haqqında anlayış əldə edir, lakin bu zaman Şirkətin daxili nəzarət sisteminin səmərəliliyi haqqında rəy bildirmək məqsədini güdmürük.

·      Rəhbərlik tərəfindən istifadə edilmiş uçot prinsiplərinin münasibliyini, uçot təxminlərinin və əlaqəli açıqlamaların əsaslılığını qiymətləndiririk.

·      Rəhbərlik tərəfindən mühasibat uçotunun daim fəaliyyətdə olan müəssisə konsepsiyasının tətbiqinin münasibliyi və əldə edilmiş audit sübutlarına əsaslanaraq Şirkətin daim fəaliyyətdə olan müəssisə kimi fəaliyyətinə davam etməsi ilə bağlı əhəmiyyətli şübhə doğuran hadisə və ya şəraitlərlə əlaqədar mühüm qeyri-müəyyənliyin olub-olmaması haqqında nəticə çıxarırıq. Mühüm qeyri-müəyyənliyin mövcud olduğu qənaətinə gəldiyimiz halda, biz auditor hesabatımızda fərdi maliyyə hesabatlarındakı əlaqəli açıqlamalara diqqəti yönəltməliyik və ya, əgər bu cür açıqlamalar qeyri-münasib olarsa,  rəyimizə düzəliş etməliyik. Lakin gələcək hadisə və ya şəraitlər Şirkət daim fəaliyyətdə olan müəssisə kimi fəaliyyətinə davam etməməsinə gətirib çıxara bilər.

·      Məlumatların açıqlanması da daxil olmaqla maliyyə hesabatlarının ümumi təqdimatı, strukturu və məzmunu, eləcə də maliyyə hesabatlarının müvafiq əməliyyat və hadisələri düzgün təqdim edib-etmədiyini qiymətləndiririk.

Biz digər məsələlərlə yanaşı, auditin planlaşırılmış əhatə dairəsi, vaxtı və əhəmiyyətli audit nəticələri, o cümlədən audit zamanı daxili nəzarətdə hər hansı əhəmiyyətli çatışmazlıqları tərəfimizdən müəyyən olunduğu halda Şirkətin idarə edilməsinə cavabdeh olan şəxslərin nəzərinə çatdırmalıyıq.

Rəy  12.05.2026-cı il tarixində eyni qüvvəyə malik  2 nüsxədə tərtib edilmişdir.

 Bunlardan biri "Xəzər Polad" MMC-nin rəhbərliyinə təqdim edilir, ikincisi  auditor  təşkilatında saxlanılır.

Azərbaycan Respublikası Auditorlar Palatası tərəfindən təyin olunan müsbət rəyin şifrəsi :

Hep5rDUukH – 2025 - 12 may 2026-cı il

“GF Audit” MMC-nin (№ AT/325)

Direktor-Auditoru:                                                               Vüsal Səlimov

               Azərbaycan Respublikası Auditorlar Palatası tərəfindən 17.01.2025-ci il tarixində verilmiş İCAZƏ № SA/593